Tala otooto mai le Fono Faitulafono

MANAOMIA GALUEGA FESOASOANI MO LE FA’ASAOINA SOIFUA TAGATA

Ua i luma o le Maota o Sui se iugafono malilie faatasi na faaulufale e le afioga i le alii faipule ia Vailoata Eteuati Amituana’i, e talosagaina ai le kovana ina ia talosaga i le Vaega o Inisinia a le Iunaite Setete, e faia se suesuega i le faatanoa o lo o i luga o le mauga i Fagaalu, ona e manaomia ni galuega fesoasoani mo le puipuia ma le faasaoina o soifua o tagata o loo nonofo latalata atu ai i lea nofoaga.

I le tino o le iugafono o loo taua ai e faapea, o le faatanoa vai o loo i luga o le mauga o Fagaalu, o loo i ai popolega i le ono tulai mai ai lea o se faalavelave i se taimi o i luma, ona ua silia ma le 50 tausaga talu ona i ai lea faatanoa i luga, ae o loo maitauina pea suiga i le tau ma vaaia ai le tafia atu o eleele ona o aafiaga o le tau ma le gataifale.

E talitonu le alii faipule ia Vailoata, afai ae tulai mai se faaletonu i le faatanoa lenei, o le a aafia le tele o soifua o tagata o loo nonofo latalata atu i lea nofoaga, aemaise ai foi gasegase ma tagata faigaluega uma o loo i ai i le maota gasegase i Fagaalu.

Ua talosagaina foi le toe faaleleia lea o se auala sima o loo alu i luga o le mauga lea e va ai Fagaalu ma Pago Pago, e fai ma auala e sulufa’i i ai tagata i taimi o faalavelave faafuasei, aua e i ai le talitonuga, o le galulolo lea na tulai mai ia Setema 2009, na matua manino ai le le tava tapena o Amerika Samoa i taimi e oo mai ai faalavelave tutupu faafuasei faapena.

Afai la ae faia se suesuega e Inisinia a le malo tele, e le gata o le a mafai ai ona toe faaleleia le nofoaga o loo i ai le faatanoa, ae o le a mafai ai foi ona toe fausia se isi auala e fesoasoani ai i tagata i le taimi e sulufa’i ai pe a tutupu faalavelave.

O nisi o alagatupe e ono mafai ona fesoasoani ai i le faatinoina o lenei suesuega, e aofia ai tupe mai le ARRA, lea na tuuina mai e le malo tele e toe faaleleia ai le tamaoaiga o le atunuu.

Ua taoto atu nei i le komiti o Galuega a le maota lenei iugafono, mo le faatulagaina o se iloiloga e uiga i lenei mataupu.

LE AUAI SUI STARKIST SAMOA ILOILOGA FAIPULE MA LE AS-EPA

O le a le auai ni sui mai le kamupan i’a a le StarKist Samoa, i le iloiloga a le komiti o le Faagaioiga o le malo a le maota o sui ma sui o le AS-EPA, lea ua faamoemoe e faia i le taeao nei, mo le talanoaina lea o le mataupu e uiga i le vai lafoa’i a le kamupani lea o loo pamu atu i se vaega o le sami i le nuu o Aua.

Saunoa le taitaifono o le komiti i le taeao ananafi, afioga Faimealelei Anthony Allen e faapea, talu ai o lea ua maea le asiasiga sa alo atu i ai sui o le komiti atoa ai ma sui o le AS-EPA i le nofoaga o loo i ai le kamupani i’a i Atuu, ua manatu ai le komiti i lana fonotaga faapitoa sa faia, e le toe manaomia ni sui o le kamupani i le iloiloga lenei.

O nisi o vaega o loo fia malamalama i ai le komiti, pe na maua e le vaega a le AS-EPA kopi o ripoti ia sa tuuina atu e le kamupani i’a i le Vaega a le US-EPA, e tusa ai o le suavai lafoa’i lea ua latou pamuina atu i le sami.

Na taua e Faimealelei, e ui i molimau a le kamupani o le suavai lafoa’i lea o loo latou pamu agai atu i le sami i Aua ua maea ona faamama, peitai i lona talitonuga e le o talafeagai lava le tulaga ma le soifua maloloina o tagata, aemaise ai o taiala ma tulafono a le Vaega o le AS-EPA i le teritori.

O le a mafai ona manino nisi o mea o loo fia malamalama i ai faipule, pe afai ae maea le iloiloga i le taeao nei.

PASIA SENATE PILI TUPE KOVANA FAATASI MA SUIGA

Ua pasia e le maota maualuga i le faitauga faatolu pili tupe e lua a le alii kovana, lea e faasoasoa atu ai vaega tupe e lua e totogi ai poloaiga e lua mai le faamasinoga maualuga, faasaga i le malo o Amerika Samoa, ona o ni tagi sa faia e nisi faasaga i le malo.

O pili tupe e lua ua pasia e le Senate aofia ai le faasoasoaina atu o le $32,500 e totogi ai le poloaiga a le faamasinoga ona o le mataupu i le va o le malo ma Sarai Tavale, o ia lea sa tausiaina Viiga Tavale, o se alii aoga talavou na maliu ina ua lavea i se taavale a le malo sa faafoeina e se tagata faigaluega a le malo.

O le isi pili tupe e faasoasoa atu ai le aofaiga e $295,757.82 e totogi ai le poloaiga i le mataupu i le va o le malo ma le kamupani a le Pacific International Engineering (PIE).

O le taeao nei lea ua faamoemoe e tuuina atu ai loa pili tupe ia e lua a le Senate i le maota o sui mo sa latou faaiuga, ma afai ae pasia e le maota o sui suiga a le Senate, ona tuuina atu loa lea o pili tupe nei e lua i le alii Kovana Sili mo le taliaina poo le teenaina foi.